Türkiye’de bir hayat kuran uluslararası aileler için bürokrasi bazen karmaşık bir hal alabilir. 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu, aile birliğinin korunması adına “Aile İkamet İzni” düzenlemesini getirmiştir. Ancak bu iznin şartları, süresi ve boşanma durumundaki akıbeti hakkında pek çok soru işareti bulunmaktadır.

Eşim çalışabilir mi?”, “Boşanırsak sınır dışı mı edilirim?”, “Gelirimiz ne kadar olmalı?” gibi sorular, ofisimize en sık yöneltilen konulardır. Bu yazımızda, aile ikamet izni sürecindeki en kritik 9 soruyu ve hukuki cevaplarını sizler için derledik.

Dikkat !

Aile ikamet izni, size otomatik olarak çalışma hakkı vermez. Pek çok yabancı eş, bu izni aldıktan sonra izinsiz çalışarak sınır dışı edilme riskiyle karşı karşıya kalmaktadır. Ayrıca, evliliğin “anlaşmalı” (sahte) olduğu şüphesi, iznin iptaline ve deport kararına yol açabilir. Başvurunuzu yaparken sunduğunuz delillerin, evliliğin gerçekliğini kanıtlaması hayati önem taşır.

1. Aile İkamet İzni Tam Olarak Nedir?

Aile ikamet izni; Türk vatandaşıyla veya Türkiye’de yasal izinle (çalışma/oturma izni) kalan bir yabancıyla evli olan eşin ve onların çocuklarının Türkiye’de yasal olarak kalmasını sağlayan izin türüdür. Amacı, ailenin bir arada yaşamasını (aile birliğini) hukuken güvence altına almaktır.

2. Yabancı Eş Çalışma Hakkı Kazanır mı?

Hayır, kazanmaz. En sık yapılan hata budur. Aile ikamet izni, sadece “oturma” hakkı verir, “çalışma” hakkı vermez. Yabancı eşin Türkiye’de çalışabilmesi için ayrıca Çalışma İzni başvurusu yapılması gerekir.

  • Not: Aile ikamet izni olanlar için çalışma izni başvurusu, harç muafiyetleri gibi bazı kolaylıklar sağlayabilir ancak izin şarttır.

3. Evlilik Yeni İse İkamet İzni Alınabilir mi?

Evet, alınabilir. Ancak evlilik tarihinin çok yeni olması, Göç İdaresi yetkililerinin dikkatini çekebilir. Bu durumda, evliliğin sadece ikamet almak için yapılmadığının, gerçek ve fiili bir evlilik olduğunun ispatlanması gerekir. Düğün fotoğrafları, ortak yaşamı gösteren faturalar ve tanıklar bu aşamada önemlidir.

4. İzin Süresi Ne Kadardır?

Aile ikamet izni, her defasında en fazla 3 yıllık süreyle düzenlenebilir. Ancak bu süre, destekleyici eşin (yabancı ise) kendi ikamet izni süresini aşamaz. Örneğin; kocanın çalışma izni 1 yıl ise, karısına verilecek aile ikamet izni de en fazla 1 yıl olabilir.

5. Boşanma Halinde İkamet İzni İptal Olur mu?

Boşanma, yabancı eş için her zaman sınır dışı anlamına gelmez. Kanun burada bir ayrım yapmıştır:

  • 3 Yıl Kuralı: Yabancı eş, aile ikamet izni ile Türkiye’de en az 3 yıl kalmışsa; boşandıktan sonra **”Kısa Dönem İkamet İzni”**ne geçiş yapabilir ve Türkiye’de kalmaya devam edebilir.
  • Aile İçi Şiddet İstisnası: Eğer yabancı eş, aile içi şiddet mağduru olduğunu mahkeme kararıyla ispatlarsa, 3 yıl şartı aranmaksızın kısa dönem ikamet iznine geçiş yapabilir.

6. Başvuru İçin Gelir Ne Kadar Olmalıdır?

Destekleyici eşin (Türk vatandaşı veya izin sahibi yabancı), ailenin geçimini sağlayacak güce sahip olması gerekir.

  • Genel kural olarak; gelirin asgari ücretin altında olmaması ve ailedeki fert başına düşen gelirin asgari ücretin üçte birinden az olmaması gerekir.

7. Sahte Evlilik İddiası Nasıl Çürütülür?

İdare, evliliğin “anlaşmalı” olduğunu iddia ederek başvuruyu reddederse, bunun aksini ispatlamak mümkündür. Kullanılacak Deliller:

  • Ortak ikametgah (adres) kayıtları,
  • Birlikte çıkılan tatiller, otel rezervasyonları,
  • Düğün/nişan fotoğrafları ve videoları,
  • Komşu ve akraba (tanık) beyanları,
  • Varsa ortak banka hesapları. Bu delillerle idareye itiraz edilebilir veya dava açılabilir.

8. Aile İkamet İzni Uzatılmazsa Ne Olur?

Süresi biten izin uzatılmazsa, yabancının Türkiye’de kalış hakkı sona erer. Bu durumda yabancı; şartları tutuyorsa (örneğin taşınmazı varsa veya öğrenciyse) başka bir ikamet türüne (kısa dönem, öğrenci vb.) geçiş yapmalıdır. Aksi takdirde 10 gün içinde ülkeyi terk etmesi istenir.

9. Ret Kararına Karşı Dava Açılabilir mi?

Evet. İkamet izni başvurusunun reddedilmesi, iptal edilmesi veya uzatılmaması bir “idari işlem”dir. Yabancı, kararın kendisine tebliğinden itibaren 60 gün içinde yetkili İdare Mahkemesi’nde iptal davası açabilir. Dava sürecinde yürütmenin durdurulması talep edilerek sınır dışı riski önlenebilir.

Dikkat !

Destekleyici eşin vefatı durumunda, yabancı eşin Türkiye’de kalış hakkı sona ermez. Süre şartı aranmaksızın (3 yıl evli kalma şartı aranmaz), yabancı eşe “Kısa Dönem İkamet İzni” verilir. Ancak bu geçiş işlemleri için vefat tarihinden itibaren yasal süreler içinde Göç İdaresi’ne başvuru yapılması zorunludur.

Ret kararına itiraz ve ikamet türü değişikliği işlemleri için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir